Bacaklarda, kolların, ellerin veya ayakların uyuşması ya da karıncalanma hissi, romatoid artrit semptomu olabilir veya romatoid artritin komplikasyonları ile ilgili olabilir.
Önemli noktalar:
- Romatoid artrit, bu hastalık iltihaplı eklemlerin yakınındaki sinirleri etkilediği için uyuşma ve karıncalanma hissine neden olabilir.
- Fiziksel aktivite ve esneme, sinir sıkışmasını azaltabilir.
- Uyuşma 3-4 saatten fazla sürüyorsa veya başka sorunlara yol açıyorsa bir doktora görünmelisiniz.
Romatoid artrit bazen uyuşma ve karıncalanma hissine neden olabilir. Bu, esas olarak eklemleri etkileyen iltihaplı, otoimmün bir hastalıktır, ancak iltihap çevredeki sinirlere yayılabilir ve iğne batması hissine yol açabilir.
Uyuşma ve karıncalanma gibi semptomlar göz ardı edilmemelidir. Sinir sıkışmasının, sinir hasarının ve iltihabın bir belirtisi olabilir, bu da romatoid artritin kötüleştiğini gösterir.
Bu makale, romatoid artrit ile uyuşma ya da karıncalanma hissi arasındaki bağlantıyı ve bu semptomları azaltma yollarını ele alır.
Uyuşma veya karıncalanma romatoid artritin bir semptomudur
Uyuşma veya karıncalanma, bu semptomlara neden olan hastalığa bağlı olarak yalnızca birinde veya her ikisinde de ortaya çıkabilir. Uyuşma, vücudun bir veya daha fazla bölümünde his kaybıdır.
Karıncalanma hafiften şiddetliye kadar değişebilir ve genellikle kollar ve bacaklar uzun bir süre hareketsiz kaldığında hissettiğiniz “iğne batması” hissi gibi gelir. Karıncalanma en sık kollar, bacaklar, eller, parmaklar, ayaklar veya ayak parmaklarında meydana gelir.
Neden uyuşma ve karıncalanma nedeniyle acil tıbbi yardım almalıyım?
Uçlarda uyuşma ve karıncalanma, inme veya kalp krizi gibi daha ciddi durumların belirtisi olabilir. Eğer uyuşma ve karıncalanma aniden oluşuyorsa veya kuvvetsizlik, konuşma bozukluğu, baş dönmesi, göğüs ağrısı, bulanık görme, anormal kalp ritmi veya şiddetli baş ağrısı ile birlikte oluyorsa acil yardım almalısınız.
Romatoid artrit neden uyuşma veya karıncalanmaya neden olabilir?
Romatoid artrit nedeniyle eklemlerdeki iltihap, yakınındaki sinirleri etkilediğinde, sinir hasarına veya sinir sıkışmasına yol açabilir, bu da uyuşma ve karıncalanma semptomlarına neden olabilir.
Romatoid artrit, sağlıklı eklemleri hedef alan antikorlar üreten otoimmün bir iltihabi durumdur. Bu süreç eklem ağrısına, iltihaplanmaya ve çevreleyen bağlar ve sinirleri etkileyen şişmelere neden olur.
Zamanla, kıkırdak bozulur ve kemikler arasındaki alan daralır; eklemler kararsız veya sert hale gelebilir. Ayrıca, kemikleri destekleyen bağlar da iltihaplanabilir, bu da onların gevşemesine ve eklemleri destekleme yeteneklerini azaltmasına yol açar.
Bu durum, eklemlerin uyumsuz bir konuma kaymasına neden olabilir. Tedavi edilmezse, romatoid artrit kalıcı ve geri dönüşü olmayan eklem hasarına yol açabilir.
Romatoid artrit ile ilgili sinir hastalıkları
Romatoid artrit, eklemlerde ve çevresindeki yapılarda değişikliklere neden olduğu için, sinir sisteminin bazı kısımlarını etkileyen birçok başka duruma doğrudan veya dolaylı olarak neden olabilir; bunlar arasında şunlar bulunur:
- Karpal tünel sendromu
- Periferik nöropati
- Otonom nöropati
- Omurilik sıkışması
Karpal tünel sendromu
Karpal tünel sendromu, bilekten eldeki ellere geçen medyan sinirin sıkışması ile meydana gelir; bu durum, parmaklarda uyuşma, karıncalanma ve güçsüzlüğe neden olur. Medyan sinir, bilek ve parmak fleksör tendonlarından oluşan karpal tünelden geçer.
Romatoid artrit genellikle bilekleri etkilediğinden, kemik yıkımı ve bağların gevşemesi nedeniyle karpal tünelin yüksekliği daralır; bu, karpal tünel içindeki medyan sinir üzerinde artan baskıya yol açar.
Periferik nöropati
Periferik nöropati, periferik sinir sisteminin hasar görmesi sonucu oluşur. Periferik sinir sistemi, beynin ve omuriliğin sinyallerini ileten vücut üzerindeki birçok sinirden oluşur; bunlar arasında kolların ve bacakların sinirleri bulunmaktadır.
Periferik sinirler, basınç, ağrı ve sıcaklık gibi duyu bilgilerini iletmenin yanı sıra, kasların kasılması ve gevşemesi ile ilgili motor işlev bilgilerini de iletir. Ellerde ve ayaklarda periferik nöropati en sık görülür.
Romatoid artritli bireylerde periferik nöropatiyi araştıran küçük bir çalışma, periferik nöropatinin otoimmün durumu olan insanların üçte birinde görülebileceğini ve yaşla birlikte bunun riskinin arttığını göstermektedir.
Romatoid artriti tedavi etmek için kullanılan ilaçlar da nöropatiye neden olabilir. Özellikle tümör nekroz faktörü inhibitörleri periferik nöropati riskini artırdığı kanıtlanmıştır.
Romatoid artrit ve diğer otoimmün durumlarda iltihabı azaltmak için kullanılan tümör nekroz faktörü inhibitörleri şunlardır:
- Cimzia (certolizumab pegol)
- Enbrel (etanercept)
- Humira (adalimumab)
- Remicade (infliximab)
- Simponi (golimumab)
Eğer ayaklarınızda veya ellerinizdeki uyuşma ve karıncalanmanın ilacınızla ilgili olduğunu düşünüyorsanız, doktorunuzla konuşun. İlaçlarınızı değiştirmek bu semptomları azaltabilir.
Otonom nöropati
Otonom nöropati, iç organları kontrol eden sinirlerin hasar görmesi nedeniyle oluşur.
Araştırmacılar, romatoid artritin otonom nöropatiye nasıl neden olduğunu tam olarak anlamamaktadır, ancak dolaşımdaki otoantikorların ve artan iltihabi proteinlerin vagus sinirine zarar vermesi gerektiği düşünülmektedir.
Otonom nöropati, uzuvlarda yanma veya iğne batması hissi, yanı sıra uyuşma ve karıncalanmaya yol açabilir.
Omurilik sıkışması
Omurga romatoid artriti iltihaplanma yaratabilir ve omurga omurlarındaki eklem alanını daraltabilir; bu da omurilik sıkışmasına yol açabilir ve sinir ağrısı, güçsüzlük, uyuşma ve karıncalanma ile sonuçlanabilir.
Eğer boyun bölgesindeki servikal omurilikte sinir sıkışması olursa, belirtiler genellikle kollarında hissedilirken; bel bölgesindeki lomber omurilikte sıkışma olursa, belirtiler sıklıkla bacaklarda ortaya çıkar.
Uyuşma ve karıncalanmanın yönetimi
Düzenli fiziksel aktivite ve kas esnetme, eklem hareketliliğini artırabilir, esnekliği artırabilir, sinir sıkışmasını azaltabilir ve uyuşma ile karıncalanmayı tedavi etmeye yardımcı olabilir.
Kas sertliğini ve sinir sıkışmasını azaltmak için aşağıdaki belirli kasların esnetilmesine odaklanmalısınız:
- Üst trapezius kası: Boynun arkasından omuzlara kadar olan kas
- Levator skapula kası: Boynun arka ve yan tarafındaki kas
- Pektoral kas (büyük/küçük): Göğüs bölgesindeki kas
- Bilek ve parmak fleksör kasları
- Lomber paravertebral kas: Sırt bölgesindeki kas
- Kalça fleksör kası: Bacaklar ve kalçalar arasındaki bağlantıda bulunan kas
- Piriformis: Kalçalar ve alt omurga bölgesinde bulunan kas
- Hamstringler: Pelvik bölgeden uyluğun arkasına kadar olan kaslar
Ayrıca, sinir gevşetme egzersizleri sinir gerilimini azaltmaya ve sinirlerin hareketliliğini artırmaya yardımcı olabilir. Sinir gevşetme egzersizleri aşağıdaki sinirleri hedeflemelidir:
- Medyan sinir
- Radial sinir
- Ulnar sinir
- Siatik sinir
Periferik nöropatinin tedavisi altta yatan nedene bağlıdır. Bazı durumlarda, tedavi semptomları yönetmeye odaklanır. Periferik nöropatiyi yönetmek için seçenekler şunlardır:
- Reçetesiz ağrı kesici ilaçlar, örneğin nonsteroid antiinflamatuar ilaçlar
- Topikal ağrı kesici kremler veya lidokain bantları
- Ağrıyı azaltmak, iltihabı hafifletmek ve sinir sinyallerini azaltmak için reçeteli ilaçlar; bunlara kortikosteroid ilaçlar, Neurontin (gabapentin), opioid ilaçlar, seçici serotonin geri alım inhibitörü ilaçlar ve intravenöz uygulanan immünoglobulin tedavisi dahildir
- Güç ve hareket aralığını artırmak için fizik tedavi
- Diyet, egzersiz, kiloyu yönetme ve ilaçla kan şekerini kontrol etme
- Sağlıklı beslenme ve vitamin yetersizliklerini düzeltme
- Koruyucu ayakkabı giyme
- Karpal tünel sendromu için el destekleri
- Sıkışmış siniri serbest bırakmak için cerrahi
- Ağrı tedavisi için transkutanöz elektriksel sinir stimülasyonu
Romatoid artrit hastaları için sağlıklı alışkanlıklar
Vücudunuzda iltihabı azaltmaya yardımcı olan sağlıklı alışkanlıklar düzenli egzersiz yapmak, iltihabı azaltıcı bir diyet takip etmek, stresle etkili bir şekilde başa çıkmak ve arkadaşlarınızdan ve aile üyelerinden yeterli destek almak gibi aktiviteleri içerir.
Ne zaman doktora başvurmalıyız?
Uyuşma ve karıncalanma farklı nedenlerden kaynaklanabilir, bazı nedenler diğerlerinden daha acildir. Aşağıdaki durumlarda doktora başvurmalısınız:
- Uyuşma veya karıncalanma belirgin bir sebep olmadan ortaya çıkıyorsa.
- Uyuşma veya karıncalanma hareket etmenizi zorlaştırıyorsa.
- Uyuşma veya karıncalanma 3-4 saatten fazla sürüyorsa.
- Uyuşma veya karıncalanma aralıklı olarak oluyorsa.
- Uyuşma veya karıncalanma soğuk hisse yol açıyorsa.
- Uyuşma veya karıncalanma, etkilenen bölgede ve çevresinde keskin bir ağrıya neden oluyorsa.
Romatoid vaskülit – kan damarlarının iltihabı – romatoid artritin nadir ama ciddi bir komplikasyonudur. Romatoid vaskülit uyuşma ve karıncalanma yanında aşağıdaki semptomları da içerebilir:
- Deride yaralar
- Mor lekeler
- Kas güçsüzlüğü
- Karıncalanma ve ağrı
- Gözlerde kızarıklık
- Bulanık görme
- Göğüs ağrısı
- Anormal kalp ritimleri
Erken teşhis, ciddi komplikasyonları önleyebilir. Bu semptomlardan herhangi birini fark ettiğinizde hemen bir doktora başvurun.
